Kategorie
Koncerty

Stephan Graf von Bothmer: Generał

Buster Keaton – Koncert kina niemego
Stephan Graf von Bothmer | Fortepian
Sobota | 02.03.2024 | godz. 17:00

Generał
[Buster Keaton, Clyde Bruckman, USA 1926]

Przygodowa komedia sensacyjna

„Generał” to epicka komedia filmowa nakręcona w 1926 roku przez Bustera Keatona. Akcja filmu rozgrywa się podczas amerykańskiej wojny secesyjnej i jest oparta na udokumentowanym historycznie rajdzie Andrewsa z 12 kwietnia 1862 roku.

Maszynista Johnnie Gray (Buster Keaton) podejmuje samotny pościg za swoją lokomotywą Generałem, która została porwana przez szpiegów z Północy. Dzięki wytrwałości i pomysłowości udaje mu się odzyskać zarówno swoją lokomotywę, jak i ukochaną Annabelle Lee.

Dzieło powstało u szczytu sławy Keatona i jest uważane za jedną z najdroższych komedii ery kina niemego. Niepowodzenie produkcji wśród publiczności i krytyków zwiastowało koniec finansowej i artystycznej niezależności Keatona. Gdy pod koniec lat 50. ponownie odkryto jego zapomniane już nieme filmy, „Generał” znalazł się w centrum uwagi. Od tego czasu surowa dramaturgia filmu i ambitny projekt wizualny sprawiły, że jest to jedna z najważniejszych komedii w historii kina.

Stephan Graf v. Bothmer

“Stephan v. Bothmer jest jednym z najpopularniejszych muzyków kina niemego w Niemczech.” (Komische Oper Berlin) Pianista wypełnia swoimi spektakularnymi koncertami sale koncertowe na pięciu kontynentach. Do tej pory zagrał do ponad 600 niemych filmów dla ponad 110 000 widzów. On sam nigdy by się tego nie spodziewał. Z każdym koncertem jest ich więcej i więcej.

„Następca Willy’ego Sommerfelda” (Willy Sommerfeld) występował w wielu niemieckich miastach i za granicą, dając się poznać jako wszechstronny artysta, który urzeka swoją publiczność. Występował na Schleswig-Holstein-Musik-Festival w Hamburgu i Lubece, na rockowo-popowym festiwalu “Berlin-Festival” na lotnisku Tempelhof – po Björk i Pet Shop Boys, w Admiralspalast Berlin, berlińskiej katedrze, Wintergarten Varieté Berlin, Laeiszhalle Hamburg oraz w dużych salach koncertowych i kameralnych teatrach na całym świecie. Koncertował również w nietypowych miejscach, takich jak więzienie Herford i dom hipopotamów w berlińskim zoo. Wraz z biskupem Markusem Dröge zorganizował pierwsze w historii nieme nabożeństwo filmowe.

Jego kompozycja do filmu niemego “Madame Dubarry” została wyemitowana przez ARTE w kwietniu 2008 roku i powtórzona w maju. Jego muzykę filmową grają również ZDF, 3Sat i Premiere. ProArte, najbardziej znana klasyczna agencja koncertowa w Hamburgu, zaprezentowała Grafa Bothmera w Laeiszhalle Hamburg. ProArte zaprasza do Hamburga takich pianistów jak Lang Lang.

W październiku 2004 roku Stephan v. Bothmer zakwalifikował się do kursu mistrzowskiego dla pianistów kina niemego z całego świata podczas “Le Giornate del Cinema Muto” w Pordenone (Włochy) – jako jeden z czterech pianistów kina niemego na świecie.

Interpretacje Bothmera, oparte na jego klasycznym wykształceniu na Uniwersytecie Sztuk Pięknych w Berlinie, charakteryzują się umiejętnościami pianistycznymi i empatią, odwagą kompozytorską i improwizacyjną, a także mistrzowskim połączeniem klasycznych tradycji z nowoczesnymi. Niezależnie od tego, czy występuje jako solista na fortepianie lub organach kinowych, czy też jako lider zespołu, film i muzyka łączą się w nową, ekspresyjną całość podczas jego koncertów kina niemego.

Jego repertuar obejmuje zarówno klasykę niemieckiego, rosyjskiego i amerykańskiego kina niemego, jak i nieznane dzieła, które odkrył na nowo i przywrócił do życia. Od monumentalnych widowisk science fiction, przez melancholijne melodramaty i mroczne thrillery, po pogodne komedie – jest on wirtuozem w swojej dziedzinie.

Stephan v. Bothmer dla każdego filmu tworzy nową, unikalną partyturę, która drąży jego istotę, nie wysuwając się zbytnio na pierwszy plan. Ponieważ tylko obraz i muzyka tworzą razem coś wielkiego: Koncert filmu niemego, który dotyka egzystencjalnej głębi człowieka.

Jego nowe kompozycje do filmów „Die weiße Hölle vom Piz Palü” (Arnold Fanck), „Madame Dubarry” (Ernst Lubitsch) i „Zuflucht” (Carl Froelich) zostały premierowo wykonane przez Orkiestrę Państwową w Braunschweigu podczas festiwalu filmowego filmfest w Braunschweigu (2002, 2005 i 2007 r.). Jego nowa kompozycja „Zur Chronik von Grieshuus“ (Arthur von Gerlach) miała swoją premierę w ramach Braunschweiger Tage für Neue Musik 2013.

W marcu 2007 roku podczas dwudniowego maratonu kina niemego zinterpretował wszystkie 21 zachowanych niemych filmów Lubitscha: w sobotę od 11:00 do 1:00 i w niedzielę od 11:00 do 3:00.

Stephan v. Bothmer akompaniował finałowemu meczowi Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej 2008 na kościelnych organach: obraz na ekranie, dźwięk wyłączony, organy intepretują grę. „Język organów jest bardziej bezwzględny niż język konwencjonalnych sprawozdań. Na koniec niemieccy kibice rekompensują sobie żal po przegranym finale owacją na stojąco dla wielkiego pretendenta do tytułu mistrza Europy w komentowaniu piłki nożnej. W każdym razie von Bothmerowi udało się udowodnić, że ogromny potencjał tkwi nie tylko w sztuce akompaniamentu do filmów niemych, ale także w tradycji improwizacji organowej.” (Der Tagesspiegel)

Dzięki swoim koncertom piłkarskim stworzył zupełnie nowy rodzaj widowiska łączącego sport, muzykę i szarpiącą nerwy dramaturgię. Interpretował również Mistrzostwa Świata 2010, Mistrzostwa Europy 2012, Mistrzostwa Świata 2014 oraz Mistrzostwa Europy 2016.

1 marca 2010 r. jako pierwszy muzyk zaprezentował nową muzykę do odrestaurowanej wersji METROPOLIS (1927/2010) na skrzypce solo, a 2 marca 2010 drugą kompozycję na zespół.

Graf v. Bothmer od 10 lat zajmuje się nie tylko dźwiękiem do filmów niemych, ale jest także redaktorem ponad 150 broszur programowych, do których artykuły napisali znani historycy kina. Był prelegentem na “Kolloquium im Filmmuseum Berlin – Der Frühe Film” oraz na Międzynarodowym Okrągłym Stole Filmfest Braunschweig. Prowadzi kursy mistrzowskie dla muzyków i studentów muzyki w różnych krajach, a także warsztaty dla dzieci i młodzieży. Jego muzyka ukazuje w nowym świetle boskie divy, pozbawionych skrupułów oszustów i dziwaczne postacie.

Jego koncerty filmów niemych są najbardziej udanymi tego typu pokazami w Niemczech. Friedemann Beyer, były przewodniczący Fundacji Friedricha Wilhelma Murnaua, uważa koncerty filmów niemych za wyjątkowe w Niemczech, podczas gdy dyrektor festiwalu filmowego w Brunszwiku, Volker Kufahl, powiedział: „Nazwisko ‘Stephan von Bothmer’ należy dodać do kategorii ‘Popularyzacja Filmu Niemego’”. 

Partytury filmowe Stephana v. Bothmera można usłyszeć nie tylko na żywo. Stworzył muzykę do wielu filmów krótkometrażowych, które były pokazywane w ZDF, ARTE, Premiere, 3Sat i Deutsche Welle.

Kategorie
Koncerty

Opus 12

Dzieła Beethoven‘a | Loewe‘go | Mayer
Sayako Kusaka | Skrzypce
Peter Bruns | Wiolonczela
Annegret Kuttner | Fortepian
Sobota | 06.04.2024 | godz. 17:00

Ludwig van Beethoven (1770-1827)

Sonata D-Dur op. 12 nr 1 na skrzypce i klawesyn

   Allegro con brio

   Temat z wariacjami Andante con moto

   Rondo. Allegro

Carl Loewe (1796-1869)

Trio fortepianowe g-Moll op. 12

   Allegro

   Allegro molto agitato

   Larghetto

   Finał. Allegro assai vivace

****

Emilie Mayer (1812-1883)

Trio fortepianowe e-Moll op. 12

   Allegro

   Scherzo

   Un poco Adagio

   Finał. Allegro assai


Dzieła Emilie Mayer, które wydawały się być całkowicie zapomniane przez ponad sto lat, są obecnie odkrywane na nowo ze względu na ich wysoką jakość i są coraz częściej wykonywane publicznie. Kompozycje Mayer świadczą o niezależnym i silnym duchu, który wzorowany jest na Beethovenie, jej wielkim wzorze do naśladowania. W czasach swojej twórczości była również wielokrotnie porównywana do Ludwiga van Beethovena.

Emilie Mayer żyła całkowicie dla swojej muzyki i pozostawiła po sobie bardzo obszerną twórczość, w której muzyka kameralna zajmuje ważne miejsce obok utworów orkiestrowych i pieśni.

Emilie Mayer nie miała rodziny. W swoim najbardziej twórczym okresie często dojeżdżała do pracy nowo wybudowaną linią kolejową między Szczecinem, gdzie pobierała również lekcje u Carla Loewe, którego bardzo podziwiała, a Berlinem, gdzie odniosła wielki sukces.

Po Klarze Schumann i Fanny Mendelssohn była najważniejszą i najbardziej znaną niemiecką kompozytorką. Jej silna „wyrazistość” w świecie zdominowanym przez mężczyzn znalazła również odzwierciedlenie w tym, że często podróżowała ze swoimi kompozycjami, między innymi do Wiednia, Lipska i Dessau.

W programie „Opus 12” połączymy jej wczesne trio fortepianowe op. 12 z utworami z równie wczesnego okresu twórczości i tymi samymi utworami jej wielkich mistrzów Beethovena i Loewego.

Emilie Luise Friederika Mayer (* 14 maja 1812 we Friedland (Meklemburgia); † 10 kwietnia 1883 w Berlinie) była niemiecką kompozytorką.

Pierwsze lekcje gry na fortepianie rozpoczęła w wieku pięciu lat u organisty z Friedland i przez całe dzieciństwo otrzymywała wszechstronne wykształcenie humanistyczne i muzyczne. Po śmierci ojca została uczennicą Carla Loewego w Szczecinie. Miał on ogromny wpływ na Emilie Mayer. W tym czasie jej twórczość kompozytorska bardzo się rozwinęła. Po debiucie jako kompozytorka symfoniczna przeniosła się ze Szczecina do Berlina. Tam prowadziła salon, który przyciągał artystów i muzyków. Jej utwory były wykonywane z wielkim powodzeniem w Teatrze Królewskim; została mianowana zastępcą dyrektora Berlińskiej Akademii Operowej i honorowym członkiem Towarzystwa Filharmonicznego w Monachium.

Współcześni nazywali Emilie Mayer „Beethovenem w kobiecym wydaniu”. Niemniej jednak, jako kobieta, przez całe życie musiała walczyć o to, by jej utwory były grane i drukowane publicznie. Otrzymała wsparcie od swoich dwóch braci, a jej muzyka była sukcesywnie wykonywana w wielu miastach, w tym w Dessau, Halle, Monachium, Lipsku, Wiedniu i Brukseli.

Emilie Mayer pozostała niezamężna, bezdzietna i nie miała uczniów. Zmarła w 1883 roku w wieku 71 lat i wraz ze swoją muzyką popadła w zapomnienie.

Na początku swojej kariery kompozytorskiej Emilie Mayer wciąż pozostawała pod wpływem wiedeńskiej muzyki klasycznej, zwłaszcza Beethovena, ale pod koniec przestawiła się na bardziej romantyczny styl. Spadek po ojcu pozwolił jej na niezależność finansową i życie jako „profesjonalna kompozytorka”, jak sama siebie dumnie nazywała. Mayer napisała osiem symfonii, koncert fortepianowy, co najmniej piętnaście uwertur, operę, kilka pieśni, osiem sonat skrzypcowych, tuzin sonat wiolonczelowych, siedem triów fortepianowych, dwa kwartety fortepianowe, siedem kwartetów smyczkowych, dwa kwintety smyczkowe i liczne utwory fortepianowe.

Sayako Kusaka

urodziła się w Japonii. Swoją edukację muzyczną rozpoczęła w Tokio. Jej nauczycielami byli Takashi Shimizu (Tokio), Eduard Schmieder (Dallas) i Rainer Kussmaul (Freiburg). W marcu 2008 roku objęła stanowisko pierwszego koncertmistrza Konzerthausorchester Berlin, a od 2009 roku dyryguje również berlińską Orkiestrą Kameralną Konzerthaus’u. W 2013 roku została również mianowana koncertmistrzem Yomiuri Nippon Symphony Orchestra w Tokio. Obecnie obejmuje trzy czołowe stanowiska jednocześnie i dojeżdża do pracy między Niemcami a Japonią. Od kwietnia 2016 roku jest członkiem „Strichtrio Berlin“.

Brała udział w międzynarodowych konkursach i zdobywała nagrody, w tym w fińskim konkursie Jeana Sibeliusa (trzecia nagroda w 2000 r.) oraz srebrny medal i nagrodę za najlepszą interpretację Kaprysów na włoskim konkursie „Premio Paganini” w 2000 r. Wreszcie, została uhonorowana pierwszą nagrodą i siedmioma głównymi nagrodami (w tym Bacha, Mozarta i muzyki współczesnej) na 21. Międzynarodowym Konkursie Skrzypcowym Rodolfo Lipizera we Włoszech w 2002 roku.


W Japonii wydała płyty CD z utworami Bartóka, J.S. Bacha, Schumanna i B.A. Zimmermanna, a także Wariacje Goldbergowskie Bacha (trio smyczkowe). Wiele z jej solowych recitali w Japonii, USA i Europie zostało nagranych i wyemitowanych przez stacje radiowe.

Sayako Kusaka gra na skrzypcach Joannes Franciscus Pressenda (Torino) z 1822 roku.

Annegret Kuttner

“… Kuttners often light-fingered playing was impressive for its airy clarity…”

Irish Times, 07/07

Pianistka Annegret Kuttner znalazła sposób na zainspirowanie publiczności swoimi naturalnymi interpretacjami oraz lekkością i przejrzystością swojej gry.

Jest bardzo popularna i wysoko ceniona jako kameralistka.

Po pierwszych muzycznych doświadczeniach w rodzinnym Zittau, Annegret Kuttner kontynuowała naukę w Specjalnej Szkole Muzycznej im. Carla Marii von Webera w Dreźnie. W tym czasie występowała jako solistka z Europejską Orkiestrą Młodzieżową w Niemczech i innych krajach europejskich.

Następnie studiowała grę na fortepianie na Uniwersytecie Muzycznym w Dreźnie u prof. Petera Rösela, a dalsze inspiracje czerpała z kursów mistrzowskich u K.-H. Kämmerlinga, P. Gililova i A. Webersinke.

Dodatkowe studia w zakresie akompaniamentu instrumentalnego u profesora Raithela i dalsze studia w zakresie klawesynu u znanego na całym świecie eksperta w dziedzinie muzyki dawnej, profesora Ludgera Remy’ego, zwieńczyły jej edukację.

Annegret Kuttner jest wykładowcą recitalu solowego na Uniwersytecie Muzyki i Teatru w Lipsku. Oprócz działalności pedagogicznej, ta rozchwytywana pianistka regularnie występuje jako solistka i kameralistka w różnych niemieckich ośrodkach muzycznych i kulturalnych oraz za granicą. Wraz z Peterem Brunsem, Antje Weithaas, Sayako Kusaką, Pauline Sachse, Benjaminem Schmidem, Gerhardem Schulzem, Ivanem Zenatym, Jörgiem Brücknerem i Reinhold Quartet koncertowała m.in. w Filharmonii Berlińskiej, w Nowym Jorku, w Stambule, w Gewandhaus w Lipsku, na zamku Albrechtsberg i w kościele Frauenkirche w Dreźnie.

Inne trasy koncertowe poprowadziły ją do Czech, Polski, Szwajcarii, Turcji, Irlandii, Izraela, Łotwy, RPA, Australii i USA.

Peter Bruns, wiolonczela

Dzięki koncertom solowym i recitalom Peter Bruns odwiedził najbardziej znane centra muzyczne na całym świecie, w tym Filharmonię Berlińską i Carnegie Hall w Nowym Jorku, londyńską Wigmore Hall, Tokio i Seul, drezdeńską Semperoper, lipski Gewandhaus, a także koncertował m.in. na Festiwalach Muzycznych w Berlinie i Dreźnie, Budapester Frühling w Budapeszcie i Gidon Kremers Lockenhaus-Festival. Peter Bruns jest solistą wielu ważnych orkiestr, w tym Sächsische Staatskapelle Dresden, Orkiestry Symfonicznej RAI, Orkiestry Symfonicznej MDR, Orkiestry Symfonicznej WDR oraz Berlińskiej Orkiestry Symfonicznej. Współpracował z takimi dyrygentami jak Giuseppe Sinopoli, Herbert Blomstedt, Colin Davis, Eliahu Inbal, Thierry Fischer, Christoph Prick i Bruno Weil.

Peter Bruns jest profesorem wiolonczeli na Uniwersytecie Muzycznym w Lipsku, a od kilku lat jest również głównym dyrygentem gościnnym Orkiestry Kameralnej Mendelssohna w Lipsku.

Liczne płyty, które wydał, zostały uhonorowane wieloma nagrodami, w tym nagrodą „Cannes Classical Award” za „Najlepszą płytę roku”. Amerykański magazyn „Early Music Review” wydał na temat jego nagrania 6 suit wiolonczelowych Bacha następujący werdykt: „To jedno z najlepszych nagrań… – być może nawet dekady…… Wśród ostatnich wykonań jest najbardziej zbliżone do Pablo Casalsa”.

Peter Bruns gra na wiolonczeli Carlo Tononi Bolognese, Wenecja 1730, która kiedyś należała do Pablo Casalsa.